تدوين بسته آموزشي مبتني بر خير خواهي و ارزيابي اثربخشي آن بر خردمندي و خودكارآمدي خلاقانه مادران و علائم مشكلات هيجاني-رفتاري فرزندان

پژوهش حاضر با هدف تدوين بسته آموزشي مبتني بر خيرخواهي و ارزيابي اثربخشي آن بر خردمندي و خودكارآمدي خلاقانه مادران و علائم مشكلات هيجاني-رفتاري فرزندانشان انجام شد. اين پژوهش به روش تركيبي )اكتشافي متوالي) در بخش كيفي، با روش مرور روايتي و نمونه گيري هدفمندو پس ازآن نمونه گيري نظري بوده است و در بخش كمي پژوهش به روش نيمه آزمايشي(پيش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه كنترل) انجام شد. تعداد8 متن مشتمل برپايان نامه، مقاله، كتاب فارسي ولاتين بررسي ومؤلفه‌هاي آموزش خيرخواهي كه شامل1- آشنايي با خيرخواهي، 2- چالش‌هاي خيرخواهي، 3-الگوهاي(انساني) خيرخواهي والگوسازي، 4-خودآگاهي مادران، 5-مادران همدل، 6-تنظيم هيجان،7-تربيت اخلاقي، 8-شفقت به ديگران استخراج گرديد.اين مؤلفه‌ها بعد از احراز روايي در بسته آموزشي شامل 8 جلسه 90 دقيقه اي جايگماري شد. در بخش كمي ؛ جامعه آماري شامل كليه ، مادران داراي فرزند 8 تا 12 ساله با علائم مشكلات هيجاني-رفتاري در شهر اصفهان در سال 1404بودند. از اين جامعه، 40 نفر به‌روش نمونه‌گيري هدفمند و براساس ملاك‌هاي پژوهش انتخاب و به‌صورت تصادفي در دو گروه آزمايش (20 نفر) و كنترل (20 نفر) جايگزين شدند. گروه آزمايش مداخله آموزشي خيرخواهي را دريافت كردند و گروه كنترل در ليست انتظار قرار گرفت. ابزارهاي پژوهش شامل پرسشنامه‌هاي استاندارد ارزيابي رفتاري راتر( 1967)، مقياس خردمندي آردلت (2003)، مقياس خودكارآمدي خلاقانه بيگيتو (2006) و سياهه مشكلات رفتاري كودك آخنباخ (CBCL؛ فرم والد، 2001) بودند. داده‌ها با استفاده از تحليل كوواريانس چندمتغيره در نرم‌افزار26 SPSS-تحليل شدند.يافته‌هاي بخش كيفي منجر به شناسايي هشت مؤلفه اصلي خيرخواهي و تدوين بسته آموزشي گرديد.شاخص پايايي بسته آموزشي با روش درصد توافق متخصصان (975/0) و شاخص روايي محتوايي برابربا99/0درصد به دست آمد. اخذ نتايج بخش كمي نشان داد كه پس از كنترل اثر پيش‌آزمون، تفاوت معناداري بين گروه‌ها در متغيرهاي وابسته وجود دارد. به‌طور مشخص، آموزش خيرخواهي منجر به افزايش معنادار نمرات خردمندي مادران(001/0‎>p) و خودكارآمدي خلاقانه مادران (001/0‎>p) گروه آزمايش نسبت به گروه كنترل شد. همچنين، علائم مشكلات هيجاني-رفتاري فرزندان در گروه آزمايش به‌صورت معناداري كاهش يافت (001/0‎>p). بر اساس يافته‌هاي اين پژوهش مي‌توان نتيجه گرفت كه بسته آموزشي خيرخواهي تدوين‌شده، مداخله‌اي مؤثر براي ارتقاي خردمندي و خودكارآمدي خلاقانه مادران و كاهش مشكلات هيجاني-رفتاري فرزندان آنان است. اين بسته مي‌تواند به‌عنوان يك برنامه كاربردي در مراكز مشاوره، كارگاه‌هاي فرزندپروري و مداخلات خانواده‌محور مورد استفاده قرار گيرد.

1405/02/13

همدم نوروزي

benevolence, wisdom, creative self efficacy, emotional behavioral problems

Developing a training package based on benevolence an‎d eva‎luating its effectiveness on mothersʹ wisdom an‎d creative self-efficacy an‎d symptoms of childrenʹs emotional-behavioral problems

روان شناسي و آموزش افراد با نيازهاي خاص

This study was conducted with the aim of developing a training package based on benevolence an‎d eva‎luating its effectiveness on the wisdom an‎d creative self efficacy of mothers an‎d the signs of emotional behavioral problems of their children. The research employed a mixed method (sequential exploratory) design: the qualitative part used a narrative review an‎d purposive sampling followed by theoretical sampling, while the quantitative part was conducted with a quasi experimental design (pre test–post test with a control group). Eight texts, including a thesis, article, Persian an‎d Latin books, were reviewed to extract the components of benevolence training, which included: 1- Familiarity with benevolence, 2- Challenges of benevolence, 3- Human models of benevolence an‎d role modeling, 4- Mothers’ self awareness, 5- Empathetic mothers, 6- Emotional regulation, 7- Moral education, 8- Compassion towards others. After establishing validity, these components were incorporated into an eight session, 90 minute training package. In the quantitative section, the statistical population consisted of all mothers with children aged 8 to 12 years who exhibited signs of emotional behavioral problems in Isfahan city in 1404. From this population, 40 participants were selec‎ted using purposive sampling based on the study criteria an‎d ran‎domly assigned to an experimental group (20) an‎d a control group (20). The experimental group received the benevolence educational intervention, while the control group was placed on a waiting list. The research instruments included the Rater Behavior Assessment Questionnaire (1967), the Ardelt Wisdom Scale (2003), the Beigito Creative Self Efficacy Scale (2006), an‎d the Achenbach Child Behavior Checklist (CBCL; parent form, 2001). Data were analyzed using multivariate covariance analysis in SPSS 26. The qualitative findings led to the identification of eight main components of benevolence an‎d the development of the training package. The reliability index of the training package was obtained using the expert agreement percentage method (97.5%) an‎d the content validity index was 99%. The quantitative results showed that, after controlling for pre test effects, there was a significant difference between groups in the dependent variables. Specifically, benevolence training led to a significant increase in mothers’ wisdom scores (p <‎ 0.001) an‎d creative self efficacy (p <‎ 0.001) in the experimental group compared to the control group. Additionally, the signs of emotional behavioral problems in children in the experimental group significantly decreased (p <‎ 0.001). Based on the findings of this study, it can be concluded that the developed benevolence training package is an effective intervention for enhancing mothers’ wisdom an‎d creative self efficacy an‎d reducing their children’s emotional behavioral problems. This package can be used as a practical program in counseling centers, parenting workshops, an‎d family oriented interventions.

پژوهشكده مطالعات وقف و نيكوكاري(خير ماندگار)

5

157780