• شماره ركورد
    25522
  • شماره راهنما
    LIN2 257
  • عنوان

    تحليل گفتمان انتقادي پيرامون متون تنظيم خانواده و فرزندآوري در ايران

  • مقطع تحصيلي
    كارشناسي ارشد
  • رشته تحصيلي
    زبانشناسي همگاني
  • دانشكده
    زبانهاي خارجي
  • تاريخ دفاع
    1404/02/03
  • صفحه شمار
    113 ص .
  • استاد راهنما
    دكتر محمد عموزاده
  • استاد مشاور
    بتول علي نژاد
  • كليدواژه فارسي
    تحليل گفتمان , تحليل گفتمان انتقادي , ايدئولوژي , تنظيم‌خانواده , فرزندآوري
  • چكيده فارسي
    اهميت موضوع جمعيت در حيطه¬هاي مختلف سياسي و اجتماعي، لزوم مطالعات عميق پيرامون گفتمان-سازي¬ها و مطالعات گفتماني را مي¬طلبد. هر چند تاكنون در تحقيقات گوناگوني به موضوع جمعيت و عوامل مربوط به آن پرداخته شده اما بررسي گفتمان دو سياست جمعيتي متفاوت (تنظيم خانواده و فرزندآوري) كم¬تر مورد توجه بوده¬است. آنچه در اينجا اهميت مي¬يابد، نحوه¬ي بيان اين سياست¬هاست كه در قالب گفتمان¬هاي رسمي نظير متن روزنامه¬ها، سخنراني¬ها و خبرگزاري¬ها براي القاي ايدئولوژي¬هاي خاصي در حيطه¬ي اهداف سياست¬هاي جمعيتي بازنمود مي¬يابند. به طور كلي براي شفاف¬سازي ايدئولوژي¬ها و شگردهاي زباني-گفتماني مطرح در گفتمان¬ها، عمدتاً از رويكرد تحليل گفتمان انتقادي استفاده مي¬شود تا امكان دستيابي به درك عميق¬تر متون فراهم شود. به همين منظور، در پژوهش حاضر يك روش گزينشي- تلفيقي (شامل رويكرد اجتماعي ـ شناختي ون¬دايك، رويكرد نقشگرا و نظام¬مند هليدي و برخي ابزارهاي زباني ديگر هم¬چون اسمي¬سازي، مجهول¬سازي، پيش¬انگاشت و ...) را مبتني بر رويكرد تحليل گفتمان انتقادي براي تحليل داده¬هاي مورد نظر به كار برده¬ايم. داده¬هاي گفتمان تنظيم¬خانواده از روزنامه-هاي اطلاعات و همشهري و داده¬هاي گفتمان فرزندآوري از خبرگزارهايي مثل جمهوري اسلامي، مهر، تسنيم و غيره استخراج و در نهايت 47 نمونه براي تحليل گزينش شده¬اند. با تجزيه و تحليل اين داده¬ها، سطوح گوناگون گفتمان¬هاي مورد نظر در ابعاد خرد و كلان (زباني و گفتماني) مورد بررسي و تفسير قرار گرفتند. گفتمان¬هاي ايدئولوژيك در تنظيم¬خانواده، شامل موارد زير مي¬شود: «افزايش جمعيت، مانع توسعه پايدار، افزايش جمعيت و مشكلات بيكاري و فقر، افزايش جمعيت و مشكلات آموزشي و تربيتي، افزايش جمعيت و مشكلات زيست محيطي، افزايش جمعيت و مشكلات شهرنشيني، افزايش جمعيت و مشكلات بهداشت رواني، افزايش جمعيت، مانعي بزرگ براي مديريت صحيح مسئولين» و گفتمان¬هاي ايدئولوژيك در فرزندآوري نيز عبارت¬اند از: «رشد جمعيت، پيش¬نياز توسعه پايدار، رشد جمعيت و مبارزه با سالخوردگي، رشد جمعيت و فرهنگ ايراني-اسلامي، رشد جمعيت و مقابله با توطئه دشمنان، رشد جمعيت و مجاهدت زنان در جامعه، رشد جمعيت و تربيت بهتر فرزندان، رشد جمعيت و جلوگيري از افسردگي». نتيجه¬ي اين تحقيق نشان مي¬دهد كه در سطح خرد، كاربرد انواع شگردهاي زباني (شامل استعاره، طرحواره، قالب، پيش¬انگاشت و غيره) در هر دو دسته از داده ها نسبتاً مشابه بودند ، اما در سطح كلان، تا حد زيادي گفتمان¬هاي ايدئولوژيكي متفاوت و متضادي عنوان گشته¬اند. اين مسئله نشان مي¬دهد كه شيوه و فرآيند گفتمان¬سازي در ساخت ايدئولوژي¬هاي هر دسته از داده¬ها بيش از شگردهاي زباني حائز اهميت است. به عبارتي بهتر و طبق نظر ون¬دايك (2005) شگردهاي زباني به عنوان ابزار ساخت گفتمان ايدئولوژيك به كار گرفته مي¬شوند اما آنچه مهم¬تر است اينكه نوع گفتمان¬سازي¬ها در ساخت و بازنمايي گفتمان ايدئولوژيك متقاعد كننده، نقش اساسي¬تري¬ را ايفا مي¬كنند.
  • كليدواژه لاتين
    Discourse Analysis , Critical Discourse Analysis , Ideology , Family Planning , childbearing
  • عنوان لاتين
    A CDA Study of Family Planning an‎d Childbearing in Persian Texts in Iran
  • گروه آموزشي
    زبان شناسي
  • چكيده لاتين
    The significance of the population issue in various political an‎d social realms necessitates in-depth studies on discourses. While previous research has addressed population-related topics, the examination of discourses on two different population policies (family planning an‎d childbearing) has received less attention. What is crucial here is to see how these policies are articulated within official discourses such as newspaper articles, speeches, an‎d news agencies to propagate specific ideologies regarding population policy objectives. In this study, a selec‎tive-integrative method (incorporating the social-cognitive approach of Van Dijk, role an‎d systematic approach of Halliday, an‎d other linguistic tools like nominalization, passivization, presupposition, etc.) based on critical discourse analysis is employed to analyze the desired data. Discourse data on family planning are extracted from newspapers like Ettelaʹat an‎d Hamshahri, while childbearing discourse data are sourced from news agencies such as Islamic Republic, Mehr, an‎d Tasnim, resulting in 47 selec‎ted samples for analysis. Different levels of discourse are examined an‎d interpreted at both micro an‎d macro dimensions (linguistic an‎d discursive). Ideological discourses in family planning encompass issues such as population growth, hindering sustainable development, unemployment an‎d poverty challenges, educational an‎d environmental issues, urbanization problems, mental health concerns, an‎d obstacles to proper governance. Similarly, ideological discourses in childbearing include population growth as a prerequisite for sustainable development, combating aging, Iranian-Islamic culture, countering enemy conspiracies, womenʹs societal contributions, better child upbringing, an‎d preventing depression. The research findings indicate that at the micro level, the application of various linguistic strategies (metaphor, schemata, structure, presupposition, etc.) in both data was relatively similar. However, at the macro level, significantly different an‎d contradictory ideological discourses have emerged. This highlights that the manner an‎d process of discourse construction in shaping ideologies within each data category are more crucial than linguistic strategies alone. In other words, as Van Dijk (2005) suggests, linguistic strategies serve as tools for constructing ideological discourses, but the type of discourse construction in persuasive ideological discourse creation an‎d representation plays a more fundamental role.
  • تعداد فصل ها
    5
  • فهرست مطالب pdf
    152722
  • نويسنده

    جهانبخش، زهرا

    • لينک به اين مدرک
    https://lib.ui.ac.ir/dl/search/default.aspx?Term=25522&Field=0&DTC=3