بررسي ويژگي¬هاي روانسنجي مقياس عزت نفس اجتماعي و تعيين نقش ميانجي آن در رابطه مقايسه اجتماعي با پريشاني روانشناختي در نوجوانان و جوانان شهركرد

هدف اصلي اين پژوهش، بررسي ويژگي¬هاي روانسنجي مقياس عزت نفس اجتماعي و تعيين نقش ميانجي آن در رابطه مقايسه¬ي اجتماعي با پريشاني روانشناختي در نوجوانان و جوانان شهركرد بود. پژوهش حاضر توصيفي از نوع مطالعات همبستگي بود. جامعه¬ي آماري را كليه¬ي نوجوانان و جوانان شهركرد در سال 1403 تشكيل مي¬دادند كه با مقياس عزت نفس اجتماعي لاوسون و همكاران (1997)، مقياس مقايسه اجتماعي گيبونز و باونك (1999) و مقياس پريشاني روانشناختي لاويبوند و لاويبوند (1995) مورد ارزيابي قرار گرفتند. ارزيابي روايي محتوايي اين مقياس حاكي از تائيد غالب سوالات پرسشنامه بر اساس نظر متخصصان بود. همچنين، بررسي روايي سازه نيز نشان داد كه اين پرسشنامه در مرحله دوم تحليل عاملي، داراي 4 عامل بر اساس 65 درصد واريانس نمرات به نام¬هاي خودكارآمدي اجتماعي (7 سوال)، اعتماد به نفس اجتماعي (8 سوال)، محبوبيت اجتماعي (7 سوال) و رضايت اجتماعي (7سوال) بود. ضريب روايي ملاكي اين مقياس با خرده مقياس عزت نفس اجتماعي از مقياس عزت نفس كوپر اسميت برابر با 70/0 و معنادار بود (01/0P<‎). همچنين ضريب پايايي به شيوه¬ي آلفاي كرونباخ نمره كل پرسشنامه عزت نفس اجتماعي برابر با 93/0 و براي خرده مقياس¬ها در دامنه¬ي 83/0 تا 93/0 بود، ضريب پايايي دونيمه سازي آن براي نمره كل 88/0 و ضريب پايايي بازآزمايي آن 96/0 و براي خرده مقياس¬ها در دامنه¬ي 96/0 تا 99/0 بود. بررسي نتايج از ارزيابي نقش ميانجي عزت نفس اجتماعي در رابطه¬ي بين مقايسه اجتماعي و پريشاني روانشناختي، نشان داد با افزايش مقايسه اجتماعي، پريشاني روانشناختي نوجوانان و جوانان نيز به طور معناداري افزايش مي يابد. همچنين، مشخص شد افزايش عزت نفس اجتماعي، پريشاني روانشناختي را كاهش مي دهد. علاوه بر اين، عزت نفس اجتماعي رابطه¬ي بين مقايسه اجتماعي و پريشاني روانشناختي را به طور معناداري ميانجي گري مي¬كند(05/0P<‎ ). با توجه به اعتبار و پايايي مقياس عزت نفس اجتماعي، نتايج مطالعه نشان مي‌دهد اين ابزار مي‌تواند براي شناسايي و ارتقاء عزت‌نفس اجتماعي در مشاوره، روان‌درماني و آموزش به‌كار رود. به‌كارگيري اين يافته‌ها در مداخلات كاهش پريشاني روان‌شناختي، به بهبود سلامت روان و پيشگيري از پيامدهاي منفي عزت‌نفس اجتماعي پايين كمك مي‌كند.

social self‑esteem , social comparison , psychological distress , psychometric properties , adolescents , young adults , factor analysis , mediating role

Psychometric eva‎luation of the Social Self-Esteem Scale an‎d Its Mediating Role Between Social Comparison an‎d Psychological Distress in Youth

روان شناسي

The present study aimed to examine the psychometric properties of the Social Self‑Esteem Scale (SSES) an‎d to determine its mediating role in the relationship between social comparison an‎d psychological distress among adolescents an‎d young adults in Shahrekord, Iran. The research was descriptive an‎d correlational in design. The statistical population consisted of all adolescents an‎d young adults in Shahrekord in 2024, who were assessed using the Social Self‑Esteem Scale (Lawson et al., 1997), the Social Comparison Scale (Gibbons & Buunk, 1999), an‎d the Depression, Anxiety, an‎d Stress Scale (DASS‑21) (Lovibond & Lovibond, 1995). Content validity eva‎luation confirmed the appropriateness of most items based on expert judgment. Construct validity analysis revealed a stable four‑factor structure accounting for 65 % of the total variance, labeled social self‑efficacy (7 items), social confidence (8 items), social popularity (7 items), an‎d social satisfaction (7 items). Criterion validity of the SSES was significant with the social subscale of the Coopersmith Self‑Esteem Inventory (r = 0.70, p <‎ 0.01). The overall scale demonstrated excellent reliability indices: Cronbach’s α = 0.93, split‑half coefficient = 0.88, an‎d test–retest reliability = 0.96, with subscale alphas ranging from 0.83 to 0.93 an‎d retest coefficients from 0.96 to 0.99. Mediation analysis indicated that higher levels of social comparison were associated with increased psychological distress, whereas elevated social self‑esteem significantly predicted lower distress levels. Moreover, social self‑esteem effectively mediated the relationship between social comparison an‎d psychological distress (p <‎ 0.05). Given the strong validity an‎d reliability of the SSES, the instrument can serve as a sensitive diagnostic tool for assessing an‎d promoting social self‑esteem in counseling, psychotherapy, an‎d educational settings. Applying these findings in targeted interventions may foster better mental health outcomes an‎d help prevent the adverse consequences of low social self‑esteem.

5

152206