24072

AHL2 303

كارشناسي ارشد

علوم حديث - اقتصاد اسلامي

الهيات و معارف اهل البيت(ع)

28/6/11403

202 ص.

دكتر محمد واعظ برزاني

دكتر وحيد مقدم

اُريب‌هاي اطلاعاتي، , اُريب‌هاي رفتاري، , نااميدي، , خصلت‌هاي اخلاقي، , اقتصاد اسلامي، , قرآن

اُريب اطلاعاتي عبارت است فرآيند پردازش نادرست اطلاعات توسط سرمايه‌گذاران ولي حتي باوجود پردازش كامل اطلاعات، افراد با استفاده از اطلاعات، تصميماتي غيرعقلاني اتخاذ مي‌كنند (بدتر از تصميمات عقلايي كامل) كه از آن با عنوان اُريب رفتاري ياد مي‌شود. (بادي و ديگران، 1394، ص 397) پژوهش حاضر با موضوع «تحليل تأثير خصلت‌هاي اخلاقي منفي (رذايل اخلاقي) با محوريت نااميدي بر اُريب‌هاي اطلاعاتي و رفتاري» ارتباط خصلت‌هاي اخلاقي منفي با محوريت نااميدي را با اُريب‌هاي اطلاعاتي و رفتاري بررسي مي‌كند. انتخاب نااميدي به‌عنوان محور پژوهش به اين دليل است كه اميد و نااميدي عامل محركه براي تصميم‌گيري و رفتار انسان محسوب مي‌شوند. پژوهش حاضر سعي در شناخت منشأ اُريب‌ها در حوزه اخلاق دارد. روش تحقيق تحليل مضمون با استفاده از تحقيق موضوعي قرآن كريم است. اين پژوهش با انتخاب آيات نااميدي در قرآن كريم با كليدواژه‌هاي «رَجَوَ»، «يَأس»، «قَنَطَ»، «خيب» و «بَلِسَ» به دنبال بررسي ارتباط نااميدي با اُريب‌هاي اطلاعاتي و رفتاري و ارائه‌ي مدل اقتصادي است. اين روش تحقيق شامل هفت مرحله‌ي اصلي است كه عبارت‌اند از: انتخاب كليدواژه‌ها، به درست آوردن آيات هر كليدواژه، تدارك فهرست آيات اصلي، تدارك فهرست سياق، مفهوم‌يابي آيات، بررسي مفاهيم آيات در سياق آن و نهايتاً طراحي مدل با استفاده از مضامين پژوهش. نتايج تحقيق نشان مي‌دهد كه انسان در هنگام تصميم‌گيري و رفتار نياز به كنترل‌گرهايي دارد كه اين كنترل‌گرها در دو سطح بينشي و رفتاري قرار دارند كه كنترل‌گرهاي رفتاري سبب القاي خصلتهاي اخلاقي مثبت و بينش‌هاي درست به فرد مي‌شوند و به فرد كمك خواهند كرد كه در هنگام برانگيزش‌هاي مثبت و منفي دچار هيجان نشوند و تحت‌تأثير هيجان كه بيشترين اثر را بر وقوع اُريب‌هاي اطلاعاتي و رفتاري دارند تصميم‌گيري و رفتار نكنند. مهم‌ترين كنترل‌گرهاي بينش عبارت‌اند از: اميد به روز حساب، اميد به خدايي كه تمام شكوه و عظمت از آن اوست، اميد به ايام‌الله، پذيرش محدوديت عمر، باور به خداي متعال، اميد به رحمت الهي، اميد به وعده‌هاي الهي، اميد به ديدار خداوند، اميد به وجود عالم آخرت، اميد به حيات مجدد مهم‌ترين كنترل‌گرهاي رفتاري عبارت‌اند از: عمل صالح، عدم پيروي از هواي نفس، عدم پيروي از شيطان، عدم انتخاب دوستان از دشمنان خود، انتخاب اسوه حسنه، عمل به احكام الهي، شكرگزاري، رعايت لقمه حلال و حرام، موضع‌گيري درست در مقابل دشمنان و بر اساس اين عوامل كنترلي، مدلي براي كاهش اُريب‌هاي اطلاعاتي و رفتاري ارائه شده است. بنابراين، با آموزش و ترويج اعتقادات صحيح به شيوه‌ها و اصول مناسب، مي‌توان افراد را به سمت انتخاب‌ها، تصميم‌ها، و رفتارهاي درست هدايت كرد.

Informational biases, , Behavioral biases, , disappointment, , Moral traits, , Islamic economics, , Qurʹan

AN Analysis About The Effect Of Moral Traits (Moral Vices) On Informational And Behavioral Biases By Emphasizing On Disappointment

معارف اهل‌البيت(ع)

Cognitive Biases refer to errors in processing information during economic decision-making, while Behavioral Biases refer to irrational beliefs or behaviors that can unconsciously influence our decision-making process. This research, titled "Analysis of the Impact of Negative Moral Traits (Vices), Focusing on Despair, on Cognitive and Behavioral Biases," examines the relationship between negative moral traits, particularly despair, and cognitive and behavioral biases. Despair was selected as the focal point of this study because hope and despair are driving forces behind human decision-making and behavior. This research aims to identify the origin of biases in the domain of ethics. The research method used is thematic analysis, with a subject-based study of the Holy Qurʹan. The study focuses on Qurʹanic verses related to despair using keywords such as *"Rajaw" (hope), "Ya’s" (despair), "Qanat" (despondency), "Khayb" (disappointment), and "Balis" (desperation)* to explore the relationship between despair and cognitive and behavioral biases and to develop an economic model. The research method consists of seven main stages: selecting keywords, extracting verses related to each keyword, preparing a list of primary verses, compiling a contextual list, conceptualizing the verses, analyzing the concepts of the verses in their contexts, and finally, designing a model based on the research findings. The results indicate that during decision-making and behavior, individuals require control mechanisms, which operate on two levels: cognitive and behavioral. The behavioral control mechanisms instill positive moral traits and correct worldviews, helping individuals avoid making decisions and behaving impulsively under the influence of emotions—emotions being the main contributors to the emergence of cognitive and behavioral biases. The most important cognitive control mechanisms are: hope in the Day of Judgment, hope in God’s majesty and power, hope in Godʹs Days (*Ayam Allah*), acceptance of lifeʹs limitations, belief in God Almighty, hope in divine mercy, hope in God’s promises, hope in meeting the Creator, hope in the afterlife, and hope in resurrection. The key behavioral control mechanisms are: righteous deeds, avoiding following oneʹs desires, refraining from following Satan, avoiding choosing enemies as friends, selecting righteous role models, adhering to divine commandments, gratitude, observance of lawful and unlawful earnings, and making the right stand against enemies. Based on these control mechanisms, a model to reduce cognitive and behavioral biases is proposed. Therefore, by educating and promoting correct beliefs in society through appropriate methods and principles, individuals can be guided towards making correct decisions, choices, and behaviors.

5

77804