23955

PSY2 869

كارشناسي ارشد

روان شناسي و اموزش كودكان استثنايي

علوم تربيتي و روان شناسي

1403/06/26

134 ص.

قاسم نوروزي

محمد عاشوري

مهارت‌هاي جرأت‌ورزي , تنظيم رفتاري هيجان , همدلي , اميد به زندگي , ناتواني هوشي و رشدي

اين مطالعه باهدف تعيين اثربخشي آموزش مهارت‌هاي جرأت‌ورزي بر تنظيم رفتاري هيجان، همدلي و اميد به زندگي دانش‌آموزان با ناتواني هوشي و رشدي انجام گرفت. روش پژوهش شبه‌آزمايشي با طرح پيش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه كنترل بود. جامعه آماري شامل تمام دانش‌آموزان دختر مقطع متوسطه اول با محدوده سني 16 تا 21 سال و ضريب هوشي 50 تا 70 در مدارس كودكان استثنايي شهر اصفهان با حجم 84 نفر بود كه از بين آنها 30 نفر به روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفي در دو گروه آزمايش (15 نفر) و كنترل (15 نفر) جايگماري شدند. ابتدا دو گروه در پيش‌آزمون شركت كردند و به پرسشنامه تنظيم رفتاري هيجان كرايج و گارنفسكي (2019)، پرسشنامه همدلي و همدردي وزن و همكاران (2015) و پرسشنامه اميد در نوجوانان جينورا (2017) كه توسط پژوهشگر كاملاً توضيح داده شد، پاسخ دادند و در ادامه گروه آزمايش طي 11 جلسه 40 دقيقه‌اي مورد آموزش مهارت‌هاي جرأت‌ورزي بر اساس پروتكل مهارت‌هاي جرأت‌ورزي براون و كارامايكل (1992) قرار گرفت. پس از اتمام جلسات از هر دو گروه پس‌آزمون بر اساس پرسشنامه‌هاي ذكر شده در بالا گرفته شد، داده‌هاي به‌دست‌آمده با استفاده از تحليل كوواريانس چندمتغيره و تحليل كوواريانس تك‌متغيره با نرم‌افزار SPSS-25 مورد تجزيه‌وتحليل قرار گرفت. نتايج حاكي از اثربخشي آموزش مهارت‌‌هاي جرأت‌ورزي بر بهبود همدلي (01/0≥P)، اميد به زندگي (01/0≥P)، مؤلفه اقدام به كارهاي ديگر (01/0≥P) و كاهش مؤلفه ناديده‌گرفتن (01/0≥P) آزمودني‌هاي گروه آزمايش بود. آموزش مهارت‌هاي جرأت‌ورزي با ايجاد فضايي جهت بيان احساسات، آشنايي با تكنيك‌هاي جرأت‌ورزي، مؤلفه‌هاي ارتباط غيركلامي، مهارت‌هاي گوش‌كردن و سؤال پرسيدن و شناخت حقوق فردي باعث خودآگاهي، افزايش عزت‌نفس و احساس ارزشمندي و خوش‌بيني شده و بر تنظيم رفتاري هيجاني، همدلي و اميد به زندگي دانش‌آموزان داراي ناتواني هوشي و رشدي تأثير مثبت داشته است. مطابق با نتايج آماري، آموزش مهارت‌هاي جرأت‌ورزي بر مؤلفه‌هاي كناره‌گيري، رويارويي فعال و جست‌وجوي حمايت اجتماعي كه از مؤلفه‌هاي تنظيم رفتاري هيجان هستند تأثير اندكي داشت كه از لحاظ آماري معنادار نبود. بنابراين در كنار ديگر درمان‌هاي روان‌شناختي، مي‌توان از مهارت‌هاي جرأت‌ورزي براي كاهش مشكلات و بهبود عملكرد كودكان داراي ناتواني هوشي و رشدي استفاده كرد.

Assertiveness skills , Emotional behavioral regulation , Empathy , Hope for life , Intellectual and developmental disabilities

The effectiveness of assertiveness training on emotional behavioral regulation, empathy and hope of life of students with intellectual and developmental disabilities

روان شناسي و آموزش افراد با نيازهاي خاص

This study was conducted with the aim of determining the effectiveness of assertiveness skills training on emotional regulation, empathy, and life expectancy of students with intellectual and developmental disabilities. The research method was quasi-experimental with a pre-test-post-test design with a control group. The statistical population of this research was 84 students included all female students of the first secondary school with the age range of 16 to 21 years old and IQ score of 50 to 70 in schools of exceptional children in Isfahan. Among them, 30 students were selected by using available method and randomly assigned into two groups: experimental (15 students) and control (15 students). Both groups initially participated in a pre-test and Emotional Behavioral Regulation Questionnaire of Kraij and Garnesky (2019), the Empathy and Sympathy Questionnaire of Vossen and et al (2015), and Life Expectancy of Ginvera and et al Questionnaire (2017), as explained by the researcher. Subsequently, the experimental group was trained in assertiveness skills by Brown and Caramichael (1992) during 11 sessions of 40-minute. After the sessions, both groups underwent a post-test using the aforementioned questionnaires. The data were analyzed using multivariate analysis of covariance and univariate analysis of covariance with SPSS-25 software. The results indicated the effectiveness of assertiveness skills training in improving empathy, hope for life, other-directedness, and reducing disregard in the experimental group students. Assertiveness skills training, by creating a space for expressing emotions, familiarizing with courage techniques, nonverbal communication components, listening skills, questioning, and understanding individual rights, led to self-awareness, increased self-esteem, feelings of worth and optimism, and had a positive effect on emotional regulation, empathy, and hope for life in students with intellectual and developmental disabilities According to the statistical results, teaching assertiveness skills had a slight impact on the components of avoidance, active confrontation, and seeking social support, which are part of emotional behavioral regulation factors, and this impact was not statistically significant. Therefore, alongside other psychological treatments, assertiveness skills can be used to reduce problems and improve the performance of children with intellectual and developmental disabilities.

5

76206