23683

THE2 543

كارشناسي ارشد

تفسير و علوم قرآن

ادبيات و علوم انساني

شهريور ماه 1400

183 ص.

دكتر اعظم پرچم , دكتر امير احمدنژاد

قرآن , سورۀ حديد , تصوير هنري , تصاوير بلاغي , تصاوير زباني , كاركردهاي تصوير.

دانش تصوير هنري از مهم ترين و كاربردي ترين مباحث در حوزۀ زيبايي شناسي است ،اين دانش در آثار بسياري از بلاغيون مورد توجه بوده و براي انتقال بسياري از معاني به صورت غير مستقيم مؤثر است. اين دانش بيانگر مفاهيمي است كه در تفاسير و ساير كتب مرتبط با قرآن وجود ندارد و اين مفاهيم تنها با درك و تحليل متون قرآن با روش هاي تصوير هنري مي باشد. تصاوير هنري در آيات قرآن وجود دارد اما دغدغۀ اصلي درك و فهم اين تصاوير است كه براي دست يابي به اين علم نياز به استفاده از علوم بلاغت و عناصر تصويرپردازي است ، ويژگي اصلي پژوهش هاي تصوير هنري جدا از دسترسي به مفاهيم انتزاعي قرآن ، بررسي زيبايي هاي ادبي و تصويرگري هاي قرآن بوده است، به كارگيري اين دانش از يك سو و درگيري انديشه و احساس مخاطب از سويي ديگر سبب مي شود دريچه اي ديگر از مضامين قرآن بر روان و عقل مخاطب رسوخ كرده و اثر گذاري آيات قرآن بيشتر شده و جنبه اي ديگر از اعجاز قرآن براي مخاطبان قرآن رونمايي شود. در اين پژوهش مفاهيم آيات سورۀ حديد كه ابتدائا بر محوريت معاد وسپس توحيد و نبوت مي باشد و با ترجمه و تحليل لغات سورۀ حديد و تفسير آيات بيان مي شود،پس از اين مرحله آيات از دو جنبۀ تصاوير بلاغي و زباني بررسي مي شود ،عناصر بلاغي مانند علم معاني ، بيان ،بديع بوده و تصوير زباني مانند مؤلفه هاي تصاوير ديداري،شنيداري،تصاوير متقابل،حركت،رنگ ،عاطفه،مكان،زمان و موسيقي موجود در آيات مي باشد و پس از اين مرحله كاركردهاي نزديك و دور مورد بررسي قرار مي گيرد،كاركردهاي نزديك عبارتند از معاني ذهني و حالات رواني،ضرب المثل هاي قرآني،صحنه هاي طبيعت،رخدادهاي واقعي،داستان گذشتگان،الگوهاي انساني و صحنه هاي قيامت .كاركردهاي دور نيز مشتمل بر كاركردهاي هنري،رواني و تربيتي ،عقلاني و ديني مي باشد،كه تمامي اين كاركردها بر پايۀ ايمان حقيقي به خداوند و انفاق و اعتقاد به معاد و قدرت الهي مي باشد. نتايج حاصل از اين پژوهش و نمودارهاي آماري حاصل از آن نشان مي دهد كه عناصر تصاوير بلاغي بيشتر از عناصر تصاوير زباني در اين سوره به كار رفته است و در بين عناصر بلاغي بيشترين بسامد مربوط به تقييد با عطف نسق به علت عطف هاي متنوع در سوره بوده و سپس تقييد با مفعول به مي باشد كه حالات فعل بيان مي شود و بالاترين بسامد در آرايه هاي علم بيان را مجاز و كنايه به خود اختصاص داده است تا مفاهيم معنوي و ذهني ملموس تر شود و تخيل شنونده را برانگيزد و در نهاد او اثر مطلوب بگذارد ،و در محسنات معنوي مراعات النظير و طباق بيشترين بسامد را دارد كه نه تنها سبب زيبايي كلام مي شود بلكه باعث شده تا هماهنگي و تضاد در كلام بيشتر نمايان شود همچنين در تصاوير زباني بيشترين بسامد مختص به حركت و سپس تصاوير ديداري بوده است تا پويايي در كلام بيشتر شده و بيشترين اثر را بر روح و روان مخاطب بگذارد.

Quran , Surah Hadid , Artistic image , Rhetorical images , linguistic images , Image functions

The artistic image of Surah Hadid

علوم قرآن و حديث

The knowledge of artistic image is one of the most important and practical topics in the field of aesthetics, this knowledge is considered in the works of many rhetoricians and is effective for conveying many meanings indirectly. This knowledge expresses the concepts that do not exist in the interpretations and other books related to the Quran, and these concepts can only be understood and analyzed with the methods of artistic images. There are artistic images in the verses of the Quran, but the main concern is to understand and understand these images, which requires the use of rhetorical sciences and elements of imagery to achieve this science. literary works and illustrations of the Qurʹan, the application of this knowledge on the one hand and the conflict of the audienceʹs thoughts and feelings on the other hand causes another lens of the themes of the Qurʹan to penetrate the soul and mind of the audience and the impact of the verses of the Qurʹan increases and the aspect Another miracle of the Qurʹan should be revealed to the audience of the Qurʹan. In this research, the concepts of the verses of Surah Hadid, which are firstly centered on resurrection, then monotheism and prophecy, and are expressed by translating and analyzing the words of Surah Hadid and interpreting the verses, after this stage, the verses are examined from two aspects of rhetorical and linguistic images, the elements Rhetoric, like the science of meanings, expression, is original, and the linguistic image is like the components of visual, auditory, reciprocal images, movement, color, emotion, place, time, and music in the verses, and after this stage, the near and far functions are examined. near functions include mental meanings and mental states, Qurʹanic proverbs, nature scenes, real events, stories of the past, human models, and doomsday scenes. Far functions also include artistic, psychological and educational functions, rational and It is a religion, which all these functions are based on true faith in God and charity and belief in resurrection and divine power. The results of this research and the resulting statistical graphs show that the elements of rhetorical images are used more than the elements of linguistic images in this surah, and among the rhetorical elements, the highest frequency is related to the inflection of the inflection due to the various inflections in the surah. has been and then it is attached to the object to express the state of the verb and irony has been assigned the highest frequency in the arrays of the science of expression so that the spiritual and mental concepts become more tangible and arouse the imagination of the listener and have an effect on his body. It has the highest frequency in the spiritual virtues of observing the example and the table, which not only makes the words beautiful, but also makes the harmony and contrast in the words appear more. Also, in linguistic images, the highest frequency is specific to movement and then visual images. so that the dynamic in the speech is increased and has the greatest effect on the soul and psyche of the audience.

5

33727