23456

AHL2 288

كارشناسي ارشد

علوم حديث - تفسير اثري

الهيات و معارف اهل البيت(ع)

فروردين 1403

117 ص.

اسماعيل ملكوتي خواه

عاطفه حيرت

طلاق نيكو , تفسير اثري , روانشناسي

طلاق در‌ طول‌ تاريخ به‌عنوان يك راه‌حل براي برون ‌رفت از مشكلات زناشويي مطرح بوده است اما شيوه برخورد با آن در هر جامعه‌اي متفاوت است. امروزه از طلاق به ‌مثابه عاملي تنش‌زا و تهديدكننده براي خانواده‌ و نيز آسيب اجتماعي ياد ميشود كه نيازمند است براي اينكه اين فرآيند بدون نزاع، درگيري و مشكلات پيش رفته و خاتمه يابد، اصول و قواعدي رعايت گردد تا يك طلاق به شيوه درست و نيكو صورت گيرد. هدف از اين پژوهش تبيين مؤلفه‌هاي طلاق نيكو در قرآن با تأكيد بر تفاسير اثري و همچنين تبيين مؤلفه‌هاي طلاق نيكو در روانشناسي است. در نهايت بيان وجوه اشتراك و افتراق طلاق نيكو در قرآن و روانشناسي است. پژوهش حاضر با رويكرد مقايسه‌اي به روش توصيفي و تحليلي انجام شده، به اين صورت كه با استفاده از مطالعه كتب، پاياننامهها و مقالات مختلف و با استفاده از نرم افزارهاي جامع التفاسير و جامع الاحاديث مباني قرآني طلاق و طلاق نيكو استخراج گرديده و با نظريات مرتبط روانشناسي مورد مقايسه واقع شده و در نهايت وجوه افتراق و اشتراك دو نظريه قرآني و روانشناسي پيرامون طلاق نيكو به دست آمده است. مباحث پيرامون طلاق در آيات مختلفي از قرآن آمده است كه براي يك طلاق نيكو كه به درستي انجام پذيرد دو نوع مولفه بيان شده. نوع اول از آنها اعتقادي و به عبارتي پيشگرانه و زمينهساز براي مولفههاي رفتاري هستند مانند، رعايت تقوا، ياد خدا بودن در مراحل طلاق، حفظ حدود الهي، ايمان به قيامت. نوع دوم از مولفههاي بيان شده در قرآن كريم عبارتاند از پرهيز از آزار و اذيت هر يك از زوجين، توجه به سرنوشت فرزندان، حمايت مالي از زن مطلقه باردار، تامين نياز اقتصادي زن در زمان عده، حضور زن در منزل در زمان عده، پرداخت هديه و نفقه به زن، كه اين دسته از مولفهها جنبه رفتاري داشته و ارتباط مستقيم با دسته اول از مولفهها دارد چرا كه اگر نوع اول از مولفهها مورد توجه قرار گيرد مولفههاي نوع دوم به خوبي اجرا ميگردد و در نتيجه شاهد يك فرآيند طلاق نيكو از سمت زوجين خواهيم بود. روانشناسي نيز مراحل دوگانه‌اي را براي توصيه‌هاي خود ترسيم‌ مي‌كند‌، به‌گونه‌اي‌كه مي‌توان توصيه‌هاي روانشناسي ناظر بر طلاق نيكو را به دستورالعمل‌هاي قبل از طلاق و دستورالعمل‌هاي بعد از طلاق تقسيم كرد. در گونه‌ي نخست، توصيهها در باب نظريات روانشناسان ارائه شده مانند نظريه گاتمن كه به زوجين كمك ميكند تا به درك عميق‌تري از آگاهي، همدلي و ارتباط خود دست يابند همچنين نظريه مك مستر، نظريه استرنبرگ و نظريه مارك نپ كه هر كدام در اين زمينه نظرياتي را ارائه دادهاند. در مرحله دوم كه ناظر به سازگاريهاي پس از طلاق ميباشد مدلهاي روانشناسي را ارائه داده است. مانند مدل بوهانن كه براي طلاق شش فرآيند در نظر دارد، مدل وايزمن كه در آن طلاق را يك فرآيند سوگواري ميداند و مدل كسلر كه در آن طلاق به عنوان يك فرآيند رواشناختي شناخته شده است.

1403/02/22

همدم نوروزي

Righteous divorce , exegetical interpretation , psychology

Examining the components of a good divorce in the Quran (with emphasis on effective interpretations) and psychology

معارف اهل‌البيت(ع)

Divorce has been proposed throughout history as a solution to marital problems, but the way it is dealt with varies in every society. Today, divorce is often perceived as a tension-inducing and threatening factor for families and social well-being. Therefore, it is necessary to adhere to principles and rules to ensure a divorce proceeds without conflict and complications, leading to a proper and beneficial outcome. The aim of this research is to elucidate the components of righteous divorce in the Quran, emphasizing exegetical interpretations, as well as explaining the components of righteous divorce in psychology. Ultimately, the commonalities and differences between Quranic and psychological perspectives on righteous divorce are discussed. This comparative study, conducted through descriptive and analytical methods, extracts the Quranic foundations of divorce and righteous divorce using various books, theses, articles, and comprehensive software for exegesis and hadith studies. These Quranic elements are then compared with relevant psychological theories. The study concludes by outlining the points of divergence and convergence between the two perspectives, highlighting the dual stages of psychological recommendations related to predivorce and post-divorce guidelines. In the first stage, psychological recommendations based on psychologists' theories are presented, such as Gottman's theory, which aids couples in achieving a deeper understanding of awareness, empathy, and their relationship. Additionally, theories by McMaster, Sternberg, and Markman-Nep are discussed. In the second stage, focusing on post-divorce adjustments, psychological models are introduced, including Bohannon's model, which delineates six processes of divorce, Weissman's model, viewing divorce as a mourning process, and Kohler's model, recognizing divorce as a cognitive process.

5

31383